| Megaoctetten (Mo) | Zebioctetten (Zio) |
|---|---|
| 1 Megaoctet | 8.47032947254 × 10-16 Zio |
| 2 Megaoctetten | 1.69406589451 × 10-15 Zio |
| 3 Megaoctetten | 2.54109884176 × 10-15 Zio |
| 4 Megaoctetten | 3.38813178902 × 10-15 Zio |
| 5 Megaoctetten | 4.23516473627 × 10-15 Zio |
| 10 Megaoctetten | 8.47032947254 × 10-15 Zio |
| 20 Megaoctetten | 1.69406589451 × 10-14 Zio |
| 25 Megaoctetten | 2.11758236814 × 10-14 Zio |
| 50 Megaoctetten | 4.23516473627 × 10-14 Zio |
| 100 Megaoctetten | 8.47032947254 × 10-14 Zio |
| Referentie | Megaoctetten (Mo) | Zebioctetten (Zio) |
|---|---|---|
| A plain text message (160 characters) | 0.00016 Mo | 1.35525 × 10-19 Zio |
| A three-minute MP3 | 3 Mo | 2.5411 × 10-15 Zio |
| A smartphone photo | 4 Mo | 3.38813 × 10-15 Zio |
| A high-definition film | 4000 Mo | 3.38813 × 10-12 Zio |
| A dual-layer Blu-ray disc | 50000 Mo | 4.23516 × 10-11 Zio |
Het megaoctet is een eenheid van digitale informatie gelijk aan een miljoen octetten, ofwel acht miljoen bits. Het symbool is Mo. Het is de eenheid van het afzonderlijke bestand: een foto, een lied, een document, het ophalen van een toepassing worden alle in megaoctet gemeten, wat het tot de meest gelezen gegevenseenheid van het dagelijks leven maakt.
De gebruikelijke getallen zijn het onthouden waard. Een foto uit een telefoon is 2 tot 5 megaoctet, een onbewerkte foto uit een systeemcamera 25 tot 50. Een gecomprimeerd lied 3 tot 10. Een minuut hogeresolutievideo ongeveer 100. Een lang tekstdocument minder dan één. Een actualisering van het besturingssysteem is enkele duizenden, en daarom wordt zij in gigaoctet opgegeven.
Het megaoctet draagt bovendien de beruchtste eenheidsfout uit de computergeschiedenis. De zogeheten 1,44 MB-diskette houdt noch 1,44 miljoen octetten, noch 1,44 maal 1 048 576. Haar ruimte is 1440 kibioctet, dus 1 474 560 octetten: de fabrikanten vermenigvuldigden een binaire kilo met een decimale duizend en brachten een getal voort dat in geen enkel stelsel klopt. Het blijft het schoolvoorbeeld van waarom de IEC-voorvoegsels nodig waren.
De compactschijven zijn zuiverder: een gewone schijf houdt ongeveer 700 megaoctet aan gegevens, of 74 tot 80 minuten geluid, en die ruimte was tien jaar lang de praktische grens voor het verspreiden van programma's. Daarvoor betekende een programma uitbrengen een doos diskettes, en daarna hield een dvd ongeveer 4,7 gigaoctet, bijna zeven maal zoveel.
Geheugengroottes bereikten de megaoctetten aan het begin van de jaren negentig en bleven daar een decennium. Vier megaoctet was ruim in 1993 en ontoereikend in 1998, wat de komst van de grafische bedieningsschermen en het web volgt. Vandaag neemt één enkel tabblad in een webbrowser routinematig meer geheugen dan een hele computer uit die tijd.
De kloof tussen decimaal en binair telt op deze schaal. Eén megaoctet is een miljoen octetten, maar één mebioctet is 1 048 576, en een bestand dat het ene programma als 100 MB opgeeft kan in het andere als 95,4 MB verschijnen. Het verschil is 4,9 procent: klein genoeg om over het hoofd te zien en groot genoeg om ruzie te wekken over de vraag of een download goed is afgelopen.
Eén megaoctet is gelijk aan 1 000 000 octetten, 1000 kilooctet, 8 megabit of ongeveer 0,9537 mebioctet.
Het zebioctet is een eenheid van digitale informatie gelijk aan twee tot de zeventigste in octetten, dus 1024 exbioctet. Het symbool is Zio. Het is de binaire tegenhanger van het zettaoctet, en beide verschillen 18,1 procent.
Niets van deze omvang bestaat. De totale hoeveelheid gegevens die de mensheid bewaart, elke kopie en elke veiligheidskopie meegeteld, wordt op enkele honderden zettaoctet geschat, en één zebioctet is 1,18 zettaoctet, zodat de wereld er alles bijeen enkele honderden bezit. Het is de eerste binaire eenheid waarvoor de hele voorraad van de wereld een klein veelvoud is en geen groot.
De eenheid is omwille van de volledigheid bepaald en niet voor gebruik, een bewuste trek van zowel het metriek stelsel als dat van de IEC. Elk voorvoegsel geldt zonder uitzondering voor elke eenheid, zodat een lezer die Zio nooit zag het uit het voorvoegsel alleen kan ontcijferen. Een stelsel dat op een willekeurig punt zonder namen zou vallen, zou elke toekomstige gebruiker dwingen een uitbreiding te bedenken, en wedijverende uitbreidingen zijn waar dubbelzinnigheid wordt geboren.
Er is één plaats waar de eenheid vanzelf zou opkomen. Opslagadressering voorbij 64 bits is ontworpen zonder nodig te zijn geweest: het bestandssysteem ZFS gebruikt blokverwijzers van 128 bits, wat het een theoretische ruimte geeft ver voorbij elk binair voorvoegsel dat een naam draagt. Waar zo'n opzet tussenliggende grenzen noemt, vallen die grenzen in dit bereik en worden zij terecht in zebioctet geschreven.
De kloof van 18,1 procent tussen zebioctet en zettaoctet is het onthouden waard bij het lezen van prognoses. Voorspellingen van de wereldwijde gegevensgroei worden in zettaoctet uitgegeven, en elke die binair is berekend maar decimaal gerapporteerd zit er bijna een vijfde naast. Daar zulke prognoses toch al ruw zijn, is die fout niet de grootste bron van onzekerheid, maar wel een vermijdbare.
Het symbool Zio is, zoals alle IEC-symbolen, een hoofdletter gevolgd door een kleine i en dan de eenheid. Het is de aanwezigheid van die i, en niet enige uitspraak in de tekst, die de lezer ondubbelzinnig zegt welke hoeveelheid bedoeld is, en een document dat haar weglaat heeft niet gezegd wat het lijkt te hebben gezegd.
Eén zebioctet is gelijk aan 1024 exbioctet, 1 180 591 620 717 411 303 424 octetten, 8 zebibit of ongeveer 1,181 zettaoctet.