Zettaoctet (Zo)

Het zettaoctet is een eenheid van digitale informatie gelijk aan duizend exaoctet, ofwel duizend triljoen octetten. Het symbool is Zo. Het is de eenheid waarin de totale hoeveelheid gegevens ter wereld nu wordt beschreven, en de enige gegevenseenheid die haar naam aan een tijdperk heeft gegeven.

Die naam kwam van de uitdrukking het zettabyte-tijdperk, in gebruik sinds ongeveer 2016, toen het jaarlijkse wereldwijde internetverkeer voor het eerst één zettaoctet overschreed. Schattingen van de wereldwijde datasfeer — elk bestand waar ook bewaard, plus alles wat wordt gemaakt en meteen weggegooid — passeerden enkele jaren later de honderd zettaoctet en blijven met tientallen zettaoctet per jaar stijgen.

Begrijpen wat die cijfers omvatten weegt zwaarder dan de cijfers zelf. Zij tellen kopieën. Eén enkele foto op een telefoon staat ook in de veiligheidskopie van die telefoon, op twee servers in het rekencentrum van een wolkleverancier, in een tussenopslaglaag en mogelijk in een trainingsverzameling voor machinaal leren. Bewaarde octetten tellen in plaats van afzonderlijke werken blaast het totaal op met een grote factor die niemand ooit nauwkeurig heeft gemeten.

De samenstelling van het totaal wordt beheerst door dingen waar niemand naar kijkt. Bewakings- en beveiligingsbeelden, grotendeels binnen weken overschreven, vormen de grootste afzonderlijke categorie. Gegevens van voelers en meetwaarden uit industriële apparatuur, voertuigen en gebouwen komen daarna. Door mensen geschreven materiaal, van welke aard ook, is een minderheid, en tekst is daarbinnen een afrondingsfout.

De fabricage stelt een harde grens aan het totaal. Alle opslagfabrieken ter wereld samen brengen enkele honderden exaoctet aan nieuwe ruimte per jaar voort, wat een fractie van één zettaoctet is, zodat het merendeel van de gemaakte gegevens helemaal niet wordt bewaard. Zij worden verwerkt naarmate zij binnenkomen en weggegooid, en dit is een bewuste ontwerpkeuze en geen mislukking.

Ter grootteorde: één zettaoctet zou ongeveer acht miljard grote consumentenschijven zijn, dus ruwweg één voor iedere mens op aarde. Plat opgestapeld zouden zoveel schijven een zuil vormen die ver voorbij de maan reikt. De eenheid beschrijft een hoeveelheid die alleen bestaat als som over de industrie van een hele planeet.

Eén zettaoctet is gelijk aan 1000 exaoctet, 1 000 000 000 000 gigaoctet, 8 zettabit of ongeveer 0,8470 zebioctet.

Omrekentabel voor Zettaoctet